บทที่ 16: Linux / Windows Privilege Escalation: ตรวจเส้นทางสิทธิ์



เป้าหมาย:

- เชื่อมผู้ใช้ สิทธิ์เขียน และตัวประมวลผลที่มีสิทธิ์สูง

- อ่าน sudo/ACL โดยไม่เปลี่ยนระบบ

- เขียน finding ที่แยก path จาก exploitation



สิทธิ์สูงเกิดจากการเชื่อมโยงหลายจุด

Privilege escalation คือการได้สิทธิ์เกินที่กำหนด อาจมาจากการตั้งค่า สิทธิ์ไฟล์ การมอบหมาย หรือช่องโหว่ซอฟต์แวร์ เริ่มจากตัวตนปัจจุบัน กลุ่ม สิทธิ์ที่ได้รับ และรายการงานที่ทำด้วยบัญชีสิทธิ์สูง โดยใช้บัญชีแล็บของตน

ตัวอย่างเส้นทาง: learner เขียน script ได้ → scheduled task เรียก script นั้นเป็น root จึงมี path ที่ควรแก้ แต่การเห็นไฟล์เขียนได้เพียงอย่างเดียวยังต้องยืนยันว่า task ใช้งานจริงและตรง path การค้นเพื่อตรวจสิทธิ์ต้องแยกจากการแก้ script ให้ทำงานด้วยสิทธิ์สูง



คำสั่งอ่านข้อมูลในแล็บ

sudo -l อาจถามรหัสผ่านของบัญชีแล็บที่ได้รับอนุญาต อย่าใส่ credential ลง transcript บน Windows ให้ดู Allow/Deny, inherited permission, owner และกลุ่มที่เกี่ยวข้อง อย่าสรุปจากชื่อกลุ่มอย่างเดียว

หลีกเลี่ยงคำสั่ง recursive ทั้งดิสก์เมื่อไม่มีเหตุผล เพราะอาจอ่านข้อมูลนอก scope หรือทำ I/O มาก ใช้ไฟล์ฝึกที่ระบุและหลักฐานจากเจ้าของ สำหรับ kernel/service exploit ให้เรียนเงื่อนไขและแพตช์ก่อน ไม่รันจากเลขรุ่นที่ดูเก่าเพียงอย่างเดียว



# Linux: อ่านตัวตน สิทธิ์ sudo และไฟล์ฝึก
id
sudo -l
ls -l /opt/training/backup.sh

# Windows PowerShell: อ่านตัวตนและ ACL ของไฟล์ฝึก
whoami /all
icacls C:\Training\backup.ps1



แนวแก้และ retest

- แยกเจ้าของโค้ดออกจากบัญชีรันบริการ; ให้ runtime เขียนเฉพาะ data/log ที่จำเป็น

- ลด sudo/delegation เป็นงานจำกัด และตรวจ wildcard/argument/environment ที่อาจขยายสิทธิ์

- บน Windows ลดสิทธิ์แก้ service binary, script และ directory ตามผล ACL จริง

- retest ว่าบัญชี low privilege เขียนไม่ได้ ขณะงานที่ถูกต้องยังรันได้

- ไม่ใช้การสร้าง admin ถาวรหรือเปิด persistence เป็นหลักฐานฝึก



เอกสารอ้างอิง:

Microsoft icacls | https://learn.microsoft.com/en-us/windows-server/administration/windows-commands/icacls

Sudo Manual | https://www.sudo.ws/docs/man/sudo.man/